Jedna - postawa wdzięczności
druga - postawa postawa roszczeniowa
https://v.fastcdn.co/u/dc0ca73a/3972476 ... edynie.pdf
Są takie filozofie jak antynatalizm czy pesymizm egzystencjalny
Pytasz o konkretny termin filozoficzny związany z Cioranem, więc to jest pytanie merytoryczne, nie kodowe — odpowiem bez angielskich komentarzy do kodu itp., bo to nie ma zastosowania tutaj.
To zagadnienie ma kilka powiązanych, ale nie identycznych nazw:
Antynatalizm to faktycznie najbliższy i najczęściej używany termin — pogląd, że narodziny są moralnie złe lub niepożądane, więc lepiej nie sprowadzać nowych istnień na świat. To jest stanowisko etyczne/normatywne (dotyczy tego, czy powinniśmy powodować zaistnienie nowych ludzi).
Ale to, co masz na myśli u Ciorana, to coś szersze i bardziej metafizyczno-egzystencjalne — myśl, że samo istnienie jako takie jest gorsze niż nieistnienie, niezależnie od kwestii prokreacji. Tu mamy kilka pokrewnych nazw:
Pessimism (filozoficzny pesymizm) — szeroka tradycja (Schopenhauer, potem Cioran, Mainländer, Zapffe) głosząca, że nieistnienie jest preferowalne względem istnienia, że cierpienie przewyższa wartość życia. To bardziej ogólna kategoria, do której należy antynatalizm jako jedna z konsekwencji.
Negative axiology of existence / czasem ujmowane jako część nihilizmu (choć nihilizm to zwykle co innego — brak sensu/wartości, nie samo preferowanie nieistnienia).
W odniesieniu konkretnie do Ciorana czasem mówi się o "ontological pessimism" (pesymizm ontologiczny) — bo Cioran nie tylko mówi "nie rodźmy dzieci", ale wyraża głębsze przekonanie, że samo bycie-w-istnieniu jest formą skazy, błędu, "upadku w czas" (jak pisał w Upadku w czas).
Peter Wessel Zapffe (norweski filozof) ujmował to jako "the last messiah" ideę — gatunek ludzki przekroczył próg świadomości, który czyni istnienie nieznośnym.
David Benatar, główny współczesny filozof antynatalizmu, broni tezy zwanej "asymmetry argument" — że szkoda z istnienia zawsze przeważa nad jego korzyściami, co prowadzi go do wniosku bliskiego Cioranowskiemu, choć Benatar formalizuje to bardziej analitycznie niż Cioran (który pisał aforystycznie, nie systemowo).
Podsumowując: antynatalizm to praktyczny wniosek ("nie twórzmy nowego życia"), ale myśl Ciorana, że nieistnienie > istnienie jako taka, najlepiej nazwać pesymizmem filozoficznym lub pesymizmem ontologicznym/metafizycznym — to jest szersza rama, z której antynatalizm wynika jako jedna z konsekwencji etycznych.
